ผ้าทอหนองบัวลำภู

พายุทราย พรายทะเล / 11/07/2019 13:49:20

 



ผ้าทอหนองบัวลำภู
กลั่น กรอ ทอ ถัก ด้วยรักและศรัทธา

ผ้าทอหนึ่งผืน ไม่ว่าจะมาจากเส้นไหมหรือฝ้าย ล้วนผ่านกระบวนการที่ซับซ้อนแต่น่าอัศจรรย์ตรงที่เกิดจากสองมือสองเท้า ไม่มีเทคโนโลยีใดๆ มาเกี่ยวข้องนอกจากภูมิปัญญาที่สืบทอดกันมาตั้งแต่ปู่ย่าตาทวด

ผ้าทอหนองบัวลำพูเป็นสุดยอดผ้าทอแห่งหนึ่งของเมืองไทย ที่สำคัญชาวบ้านเขาออกแบบลายผ้าขึ้นมาลายหนึ่งชื่อ “ฝนหลวง” เป็นผ้าทอที่ทรงคุณค่าจริงๆ




เทวาผ้าไทย


นักเดินทางหรือนักท่องเที่ยวที่รักษ์ผ้า รักการทอผ้า ต่างทราบดีว่าผ้าทอบนแผ่นดินอีสานนั้นงดงามและมากค่าเพียงใด (จัดให้อยู่ในแถวหน้าของเมืองไทย) ที่มีชื่อเสียงเป็นที่รู้จักดีมีทุกจังหวัด เช่น ผ้าทอปักธงชัย จ.โคราช, ผ้าทอ จ.สุรินทร์, ผ้าคราม จ.สกลนคร รวมถึงผ้าทอจากกลุ่มชาติพันธุ์อีกส่วนหนึ่ง อาทิ ผ้าไหมภูไท นครพนม, ไทย้อ สารคาม, ไทยเขมร บุรีรัมย์









ผลิตภัณฑ์ผ้อทอจากเทวาผ้าไทย

สำหรับผ้าทอหนองบัวลำภูอาจไม่เป็นที่รู้จักในวงกว้างมากนักนั่นเป็นเพราะเรารู้จักเมืองนี้ไม่ดีพอหรืออีกนัยหนึ่งรู้จักเพียงผิวเผิน ที่สำคัญผ้าทอหนองบัวลำภูเป็นผ้าที่ส่งออกไปสู่จังหวัดอื่น ภูมิภาคอื่น แล้วที่อื่นๆ ก็นำผ้างามจากหนองบังลำภูไปติดแบรนด์เป็นของตัวเอง




ผ้าทอฝนหลวงของแม่ลำดวน งานละเอียด งดงามด้วยสีสันและลวดลวยที่เกี่ยวข้องกับการทำฝนหลวง เช่น ชาวนา ช้าว คลื่นน้ำ เครื่องบิน

ลวดลายดั้งเดิมของเมืองหนองบัวลำภู บ้านแม่ลำดวน



แม่ลำดวนกับผ้าทอลวดลายคำขวัญประจำจังหวัด


วันนี้ khobjaithailand บุกมาถึงถิ่นจึงตระเวนไปดูผ้าทอในเขต อ.เมือง และ อ.นากลาง ซึ่งมีทั้งหมด 4 บ้าน คือผ้าทอเทวาผ้าไทย ผ้าทอแม่ลำดวน ผ้าทอเอื้อมคำ และผ้าทอขวัญตา ผ้าทอจาก 3 บ้านแรกอาจมีความเหมือนด้านลวดลาย แต่ก็มีความต่างตรงที่ผ้าของแต่ละบ้านจะมีกรรมวิธีที่แตกต่างกันไป มีเทคนิคเฉพาะตัว เช่น ผ้าทอบ้านเทวาผ้าไทยมีการย้อมผ้าด้วยน้ำซาวข้าว ส่วนป้าลำดวนได้คิดค้นลวดลายจากคำขวัญประจำจังหวัดคือ “ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช อุทยานแห่งชาติภูเก้า-ภูพานคำ แผ่นดินธรรมหลวงปู่ขาว เด่นสกาวถ้ำเอราวัณ นครเขื่อนขันธ์กาบแก้วบัวบาน” ในเนื้อผ้าประกอบไปด้วยเรื่องราวเหล่านั้น อีกผืนหนึ่งที่ป้าลำดวนนำเสนอคือผ้าลายฝนหลวงผืนนี้ป้าลำดวนออกแบบเพื่อระลึกถึงและเทิดพระเกียรติในหลวง รัชกาลที่ 9 นับเป็นผ้าที่มีคุณค่าต่อจิตใจคนไทยทั้งประเทศ สำหรับบ้านที่ 4 คือผ้าบ้านขวัญตา (Khwanta handicraft) เป็นบ้านที่ต่างจากคนอื่นอย่างสิ้นเชิง ต่างเพราะผ้าทอบ้านขวัญตามีการดีไซน์อาคารให้ทันสมัย จัดดิสเพลย์ได้ดี มีการออกแบบลายผ้าและตัดเย็บชุดให้มีความเป็นสากลหรือมีความร่วมสมัย กระทั่งงานออกแบบผ้าและการตัดเย็บชุดมีชื่อเสียงโด่งดังไปไกลถึงต่างประเทศ






ผ้าทอแม่เอื้อมคำ

นักท่องเที่ยวเรียนรู้การทอผ้า ที่บ้านแม่เอื้อมคำ


กี่ทอผ้าบ้านแม่เอื้อมคำ


จากภาพรวมที่นำมาเสนอทั้งหมดจะเห็นว่าผ้าหนองบัวลำภูจาก 4 บ้านดังกล่าวมีทั้งเรื่องราวในบริบทเดิม เพิ่มเติมเข้ามาคือความร่วมสมัย ที่น่าสนใจมากคือมีการขยับขับเคลื่อนให้ผ้าทอโบราณมีบทบาทต่อสังคมปัจจุบันมากขึ้น คนที่รักผ้าชอบผ้าขอเตือนนิดนึงว่าผ้าทอทั้ง 4 บ้านอาจทำให้ท่านสำลักหรือเลือดกำเดาไหลโดยไม่รู้ตัว เหตุเพราะแต่ละผืนนั่นงามหยด เนื้อผ้ามีน้ำหนักดี ลวดลายมีทั้งแบบเก่าและใหม่ให้เลือกสรรค์ ส่วนราคามีตั้งแต่หลักร้อยไปถึงหลักแสน ผ้าแต่ละผืนประณีตบรรจง ทอจากใจไม่ได้ทอเพราะออเดอร์ครับ


กี่ทอผ้าบ้านขวัญตา

ฝ้ายบ้านขวัญตา


ผ้าทอลายขิดต้องช่วยกันสองคนไม่งั้นลายจไม่นูนโดดเด่น (บ้านขวัญตา)






ผลิตภัณฑ์จัดแสดงไว้ในอาคารโชว์รูม

งานดีไซน์ลายผ้าของบ้านขวัญตา


ผ้าทอบ้านขวัญตาผ่านการดีไซน์แบบร่วมสมัย ชุดนี้ราคาหลักหมื่น จะกี่หมื่นอยากให้ไปสอบถามกันเองครับ



หมายเหตุ
- บ้านทอผ้าทุกบ้านเป็นทั้งที่ผลิตและเป็นศูนย์เรียนรู้ สามารถติดต่อเข้าไปสัมผัสได้โดยสะดวก 
- ผู้ที่สนใจเดินทางไปชมผ้าทอหนองบัวลำภู ติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมที่การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานจังหวัดเลย หรือเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมท่องเที่ยว จ.หนองบัวลำภู โทร.084 4012994

 

Facebook Leave a Comment