ลพบุรี อาณาจักรอัศจรรย์กว่า 3,000 ปี

พายุทราย พรายทะเล / 22/03/2019 12:22:35




ประตูทางเข้าวังพระนารายน์ 

ประตูชั้นใน ทางเข้าสู้ตึกพระประเทียบ สถานที่แสดงนิทรรศการ
ความรู้ใหม่จากการศึกษาวิจัยแหล่งโบราณคดีในลุ่มแม่น้ำลพบุรี

ตึกพระประเทียบ สถานที่แสดงงานนิทรรศการฯ เป็นตึกที่สร้างขึ้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว



ลพบุรีแหล่งโบราณคดีกว่า 3,000 ปี

พวกเราชาว khobjaithailand พอจะทราบว่าเมืองลพบุรีมีลิง มีศาลพระกาฬ มีวังเก่าของสมเด็จพระนารายณ์มหาราช และมีพระปรางค์สามยอดซึ่งเป็นสถาปัตยกรรมขอมโบราณ และมารู้เพิ่มเติมทีหลังว่าลพบุรีเป็นแหล่งอารายธรรมโบราณหรือเป็นที่อยู่ของมนุษย์ยุคดึกดำบรรพ์ในภายหลัง ซึ่งมีหลักฐานเก่าแก่ปรากฏให้เห็นตลอดแนวลุ่มน้ำลพบุรี หลักฐานดังกล่าวเป็นวัถตถุที่กรมศิลปากรได้ขุดค้นจนพบว่าหลายชิ้นอยู่ในยุคหินเก่า ยุคโลหะ เลยเรื่อยมาถึงยุคกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี ปัจจุบันหลักฐานเหล่านี้ยังคงอยู่ในพิพิธภัณฑ์สถานแห่งชาติสมเด็จพระนารายน์ จ.ลพบุรี ซึ่งตอนนี้มีการจัดนิทรรศการความรู้ใหม่จากการศึกษาวิจัยแหล่งโบราณคดีในลุ่มแม่น้ำลพบุรี เป็นหลักฐานสำคัญที่น่าดูน่าชม ควรค่าต่อการเก็บรักษา ศึกษาและเผยแพร่ต่อไปในวงกว้าง ใครชอบงานโบราณคดีไม่น่าพลาด






การจัดนิทรรศการเพิ่มงานออกแบบให้มีความร่วมสมัยมากขึ้น


เปลือกหอยทะเลอายุหลายพันปี หลักฐานทางธรรมชาติชิ้นสำคัญ พบที่เมืองลพบุรี 

แม่พิมพ์ดินเผาแบบประกบ สมัยสำริด

แม่พิมพ์หล่อโลหะ


ตะเกียง ที่ใส่น้ำมันเพื่อจุดให้แสงสว่าง


 นิทรรศการความรู้ใหม่จากการศึกษาวิจัยแหล่งโบราณคดีในลุ่มแม่น้ำลพบุรี นำเสนอผลจากการดำเนินงานด้านโบราณคดีในพื้นที่ลุ่มแม่น้ำลพบุรีตลอดระยะเวลากว่า 90 ปี ซึ่งเป็นผลงานของนักโบราณคดีทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ ภายใต้ความร่วมมือระหว่างกรมศิลปากรกับมหาวิทยาลัยและสถาบันต่างชาติ อาทิ มหาวิทยาลัยลอนดอน ประเทศอังกฤษ มหาวิทยาลัยเพนซิลเวเนีย ประเทศสหรัฐอเมริกา ภายใต้โครงการโบราณคดีโลหะวิทยาในประเทศไทย (Thailand Archaeometallurgy Project: TAP) สถาบัน Istituto Italiano per il Medio ed Estremo Oriente: IsMEO ประเทศอิตาลี ภายใต้โครงการโบราณคดีพื้นที่ลพบุรี (Lopburi Regional Archaeology Project: LoRAP)


เศษภาชนะดินเผามีเปลือกข้าวผสมอยู่ในเนื้อดิน ยุคก่อนประวัติศาสตร์  สมัยหินใหม่





ภาชนะดินเผาที่ขุดพบในลุ่มแม่น้ำลพบุรีมีรูปทรงและร่องรอยบางอย่างที่พอจะชี้ชัดว่าเป็นของที่นี่ เช่น ลายบนผิวภาชนะ


ภายในงานนิทรรศการได้รวบรวมผลการดำเนินงานและโบราณวัตถุที่ได้จากการทำงานโบราณคดีในพื้นที่ลุ่มแม่น้ำลพบุรีจนได้เป็นข้อมูลความรู้ใหม่ที่เผยภาพพัฒนาการของผู้คนยุคก่อนประวัติศาสตร์ในพื้นที่ลุ่มแม่น้ำลพบุรีเมื่อประมาณ 3,800 - 1,000 ปีก่อน โดยพบว่ามีแหล่งโบราณคดีกระจายตัวอยู่กว่า 116 แหล่ง แสดงถึงความหนาแน่นของชุมชน ศักยภาพความสมบูรณ์ทางภูมิศาสตร์ สิ่งแวดล้อมและธรณีวิทยาได้เป็นอย่างดี  ในขณะเดียวกันยังแสดงถึงความสมบูรณ์เชิงพื้นที่โดยเฉพาะแหล่งโบราณคดีสำคัญ เช่น แหล่งโบราณคดีท่าแค อ.เมือง, เนินดิน-เขาทรายอ่อน อ.เมือง, พุน้อย อ.บ้านหมี่ และโนนป่าหวาย อ.โคกสำโรง มีผลจากการศึกษาวิจัยในลุ่มแม่น้ำนี้โดยแบ่งเป็น 6 หัวข้อ คือ 1.พืช สัตว์ และสภาพแวดล้อม 2.ความงามและรื่นรมย์ในชีวิต 3.งานสร้างสรรค์เครื่องใช้ไม้สอย 4. ความเชื่อและความตาย 5.แหล่งผลิตโลหะระดับภูมิภาค 6.ความเชื่อมโยงกับบ้านเมืองทั่วเอเชีย ซึ่งโบราณวัตถุทั้งหมดจะร้อยเป็นเรื่องราวแสดงพัฒนาการว่าชุมชนยุคก่อนประวัติศาสตร์บริเวณลุ่มแม่น้ำลพบุรีเป็นแหล่งบ่มเพาะและก่อให้เกิดรากฐานทางวัฒนธรรมจนสามารถพัฒนามาสู่บ้านเมืองในยุคปัจจุบัน 



สร้อยลูกปัดทำจากดินเผาและหอยมือเสือ ยุคก่อนประวัติศาสตร์ สมัยสำริด

ต่างหูจากหอยมือเสือ ยุคก่อนประวัติศาสตร์ สมัยเหล็ก






ชิ้นส่วนประติมากรรมรูปวัว สมัยทวารวดี


แผ่นสำริด ยุคก่อนประวัติศาสตร์ สมัยเหล็ก

กระดูกสุนัข ยุคก่อนประวัติศาสตร์ สมัยเหล็ก


นอกจากนิทรรศการดังกล่าวเรายังมีโอกาสไปดูหลุมขุดค้นโคกพุดทราซึ่งขุดพบโครงกระดูกมนุษย์โบราณ รวมถึงเศษเครื่องปั้นดินเผาเก่าแก่อันเป็นหลักฐานสำคัญยิ่ง ต้องบอกตามตรงว่าหลังจากเดินทางไปศึกษาเรื่องราวเหล่านี้กับกรมศิลปากรทำให้มองภาพลพบุรีเปลี่ยนไปมาก ปกติชอบเมืองนี้เป็นทุนเดิมอยู่แล้วพอสัมผัสลึกๆ ก็กลายเป็นชอบเพิ่มขึ้นไปอีก คราวหน้าผมแอบหวังว่าจะได้ไปเรียนรู้บางสิ่งที่อยากรู้อยากบันทึก เช่น ล่องเรือไปบนแม่น้ำลพบุรี แม่น้ำสายสำคัญอันเป็นแหล่งอารยธรรมโบราณ  สรุปสุดท้ายอยากบอกว่าลุ่มแม่น้ำลพบุรียังคงเป็นแหล่งค้นคว้าแหล่งใหญ่ที่ส่งเสริมให้โบราณคดีมีลมหายใจ มีคุณค่า และมีประโยชน์ต่อผู้สนใจจากคนทั้งโลกสืบไปครับ

นักโบราณคดีที่แหล่งขุดค้นโคกพุดทรา





โครงกระดูกมนุษย์โบราณในแหล่งขุดค้นโคกพุดทรา


หมายเหตุ
- นิทรรศการความรู้ใหม่จากการศึกษาวิจัยแหล่งโบราณคดีในลุ่มแม่น้ำลพบุรี เปิดให้เข้าชมทุกวันพุธ - อาทิตย์   เวลา 09.00 - 16.00 น. ณ ตึกพระประเทียบ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสมเด็จพระนารายณ์ จังหวัดลพบุรี โทร.036-411-458

ขอขอบคุณ
- กรมศิลปากร








พระราชวังนารายน์

Facebook Leave a Comment