วัดเขาพระอังคาร

ป.ปิตะรังษี / 04/05/2017 17:48:48

วัดเขาพระอังคารเป็นวัดบนภูเขาไฟโบราณ มีใบเสมาหินเป็นหลักฐานยืนยันว่าวัดมีอายุกว่า 1,300 ปี ส่วนสถาปัตยกรรมตัววัดที่สร้างขึ้นมาใหม่นั้นเป็นสถาปัตยกรรมไทยแบบร่วมสมัย งดงามมาก

เขาอังคารเป็นภูเขาไฟที่ดับมานานมากแล้ว สันนิษฐานตามหลักธรณีวิทยาประมาณ 700,000 ปี ตามประวัติลายแทงธาตุพนมกล่าวไว้ว่าเมื่อปี พ.ศ.8 มีการนำพระอังคารธาตุ (เถ้ากระดูก) พระพุทธเจ้ามาประดิษฐานที่เขาลูกนี้ มาถึงปี พ.ศ. 2520 อาจารย์ปัญญาวุฒิโธได้มาสร้างวัดและนำอังคารธาตุบรรจุในสถูปบนยอดอุโบสถ


วัดเขาพระอังคารยามบ่าย


บันไดพญานาคพาขึ้นไปสู่มณฑป


ในส่วนสถาปัตยกรรมอุโบสถและมณฑปเป็นงานแบบศิลปะไทยร่วมสมัย (ผมว่ามีกลิ่นไอศิลปะขอมผสมอยู่ด้วย)  แต่ทั้งหมดทั้งมวลมีความงดงามด้วยพุทธศิลป์ที่ประณีตบรรจง ส่วนสิ่งสำคัญที่ปรากฏอยู่รอบๆ อุโบสถคือใบเสมาหินบะซอลท์จากยุคทราวดี ใบเสมาเก่าแก่ที่พบมีการสลักรูปบุคคล ดอกบัว และธรรมจักร นักโบราณคดีสันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในศตวรรษที่ 13-14 มีอายุประมาณ 1,300 ปี เป็นหลักฐานยืนยันว่าที่นี่เคยเป็นพุทธสถานโบราณมาแต่เก่าก่อน หรือนัยหนึ่งคือเคยรุ่งเรืองในยุคนั้น


พระพุทธปฏิมากรรมกลางป่าเต็งรัง


ใบเสมาโบราณอายุกว่าพันปีกับกำแพงอุโบสถที่สร้างเป็นองค์พระพุทธรูปเรียงรายไปโดยรอบ

อันที่จริงบริเวณพื้นที่โดยรอบวัดมีอาณาเขตติดต่อกับเขมรหรือกัมพูชา ส่วนใหญ่บริเวณนี้เต็มไปด้วยสถาปัตยกรรมขอมโบราณ ขอมที่บูชาเทพ เฉกเทพในศาสนาฮินดู ส่วนพุทธมีแทรกอยู่ประปรายตามความนิยมของกษัตริย์ขอมในยุคนั้นๆ จึงมีข้อสังเกตที่น่าสนใจอย่างหนึ่ง ตามข้อมูลที่วัดแจ้งไว้ในป้ายนิเทศน์ภายในวัดระบุเรื่องใบเสมาซึ่งเป็นหลักฐานที่มีอายุประมาณ 1.300 ปีน่าจะเป็นช่วงที่ความเชื่ออย่างขอมเสื่อมสลายลงจึงเปิดโอกาสให้พุทธแทรกเข้ามาอย่างเหมาะเจาะพอดิบพอดี โดยเฉพาะถ้าลายแทงธาตุพนมยืนยันว่าเถ้ากระดูกพระพุทธเจ้าเข้ามาตั้งแต่ปี พ.ศ. 8 ถือว่าพุทธศาสนาเข้ามามีอิทธพลในแดนดินถิ่นนี้มานมากครับ


รูปแบบสถาปัตยกรรมมีลักษณะเป็นไทยร่วมสมัย มีกลิ่นไอความเป็นขอมผสมกับพุทธ


อุโบสถ


คงต้องบอกกันตามตรงว่ากรณีเถ้าอัฐิพระพุทธเจ้าเข้ามาตั้งแต่ปี พ.ศ. 8 ถึงวันนี้รวมเป็นเวลาถึง 2552 ปีนั้นเข้ามาอย่างไร ด้วยวิธีใด ผมนึกไม่ออก จิตนาการไม่ถึงจริงๆ (เหมือนขอมสร้างปราสาทหินมหัศจรรย์นั่นแหละครับ) แต่สิ่งที่นึกออกและยินดียิ่งคือวัดเขาพระอังคารเป็นวัดที่เงียบสงบ เหมาะแก่การจำศีลภาวนาของพระภิกษุสงฆ์ รวมถึงพุทธศาสนิกชนทั่วไป ทั้งยังมีสถาปัตยกรรมเชิงศาสนาที่งดงาม มีประวัติที่น่าติดตาม ภายในอุโบสถมีจิตรกรรมฝาผนังที่แปลกไปจากวัดอื่นๆ คือช่างที่ลงมือบรรเลงพู่กันเขาเขียนประวัติพระพุทธเจ้าตั้งแต่ยังเป็นเจ้าชายสิทธัตถะ แต่เขียนแบบสามมิติ เขียนเหมือนจริง ให้สีได้ดีมาก เป็นช่างเขียนจากพม่า แต่ทั้งนี้คงเขียนเพียงส่วนหนึ่งไม่ใช่ทั้งหมดเพราะดูเหมือนเขียนยังไม่เสร็จสมบูรณ์ (หรือชำรุด ไม่แน่ใจ) ซึ่งน่าเสียดายเพราะเห็นว่าช่างเขียนพม่าทั้งสองคนไม่อยู่ที่นี่แล้ว  แต่ที่นี่แน่ๆ งานที่เขาฝากฝีมือไว้บนผนังอุโบสถนั้นสวยงามจริงๆ

ที่กล่าวมาทั้งหมดเป็นเรื่องราวส่วนหนึ่งของวัดเขาพระอังคาร จะจริงเท็จและสวยงามอย่างไรต้องเดินทางมาสัมผัสด้วยตัวเองครับ


พระประธานมีพุทธลักษณะล้อพิมพ์พระพุทธชินราช


งานจิตรกรรมฝาผนังฝีมือช่างพม่า งดงามมาก




งานปฏิมากรรมผสมผสานระหว่างพุทธกับพราหมณ์


โดยปกติเราจะคุ้นชินกับพระนาคปรก แต่ที่เห็นมีลักษณะคล้ายเทพ (เทพนาคปรก) ทำให้นึกถึงพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ผู้สร้างนครธม ผู้ซึ่งสมมุติตนเป็นเทพสูงสุด

หมายเหตุ
- วัดเขาพระอังคารตั้งอยู่ที่บ้านเจริญสุข อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.บุรีรัมย์



Facebook Leave a Comment